Eğitimi ellerinde oyuncak yaptılar

Bu eğitim-öğretim yılı AKP iktidarının 19’uncu eğitim-öğretim yılı başlangıcı oldu. Bu süreçte tam 8 Milli Eğitim Bakanı görev yaptı. Her gelen bakan yeni uygulamalara imza attı. Gelen gideni aratırken her seferinde sanki iktidar değişikliği olmuş gibi eski uygulamalar terk edildi.

SINAVLAR

İlk değişiklikler her zaman sınav türlerinde oldu. Hüseyin Çelik’in bakan olduğu dönemde 2004 yılında önce Ortaöğretim Kurumları Sınavı (OKS) getirildi. 4 yıl sonra ise bu sınav terk edilerek yerine 6,7 ve 8’inci sınıflarda uygulanan Seviye Belirleme Sınavı (SBS) getirildi. Nimet Çubukçu’nun bakanlığı döneminde SBS sadece 8’inci sınıflara uygulanmaya başlandı. Nabi Avcı’nın bakanlığı döneminde TEOG sınavına geçildi. Erdoğan’ın bir yayında TEOG’u eleştirmesi üzerine ise 2017 yılında hali hazırda uygulanan Liselere Geçiş Sistemi uygulamaya koyuldu. Üniversiteye girişte de benzer durumlar yaşandı. 2006 yılında tek aşamalı Öğrenci Seçme Sınavı (ÖSS) kaldırılarak yerine çift aşamalı sınav getirildi. 4 yıl uygulanan bu sistemin ardından ikili sınav sistemine geçildi. YGS ve LYS’nin uygulandığı bu dönem de 2017’ye kadar devam etti. 2017 YKS sistemine geçildi ve sınav yine iki aşamalı olarak devam ediyor.

LİSE TÜRLERİ

Yine AKP’li yıllarda lise türleri sayısında da hiçbir plana dayalı olmayan değişiklikler gerçekleşti. 2005 yılında lise türlerinin sayısı 79’dan 15’e düşürüldü. 2014’e kadar bu sayı 9’a kadar geriledi. Daha sonra askeri liseler ve polis kolejleri de kapatıldı.

DENETİM VE TEFTİŞ

Plansız değişiklikler denetim ve teftiş mekanizmasında da gerçekleşti. 2010 yılında ilköğretim müfettişliği yerine eğitim müfettişliği getirildi. Aynı yıl yaşanan bakan değişikliğinin hemen ardından eğitim denetmenleri başkanlığı kuruldu. 2014’te merkez ve taşradaki denetim mekanizmaları birleştirildi. 2016’da tekrar ayrıldı. Teftiş sistemi bu yılın mart ayında tekrar değiştirildi.

4+4+4’E GEÇİŞ

AKP’nin eğitimde yaptığı en büyük değişiklik ise şüphesiz 8 yıllık kesintisiz eğitimin kaldırılarak yerine 4+4+4 sisteminin getirilmesi oldu. Bu değişiklikle imam hatiplerin ortaokul kısımları tekrar getirildi. Meslek liselerinin ve imam hatiplerin sayısı artırıldı. Öğrenciler bu okul türlerine yönlendirildi. Özel okullar da bu sistem sayesinde büyüdü. Sağlanan teşvikler ve kolaylıklarla adeta bir balon gibi özel okullar şişirildi. Dini vakıf ve derneklerin protokoller yoluyla okullara girmesinin önü açıldı. 4+4+4 sistemi ilk başladığı yıl okula başlama zamanı 60 ay olarak belirlendi. Ardından gelen eleştiriler üzerine çok geçmeden 66 aya çıkarıldı. 2019 yılında yapılan son değişiklikle ise okula başlama zamanı 69 olarak belirlendi.

MÜFREDAT

AKP’li yıllarda müfredatta da birçok değişiklik yaşandı. İlk müfredat değişikliği 2004 yılında gerçekleşti. İlköğretim, ortaöğretim ve lise müfredatlarında yapılan değişiklikler 2005 yılına kadar sürdü. Aralıklarla oynama yapılan müfredat 2017’ye kadar devam etti. 2017 yılında müfredatta tekrar değişiklik yapıldı. Ders kitaplarında yapılan değişikliklerle cihat gibi kavramlar öne çıkarıldı. 2019’da sistemde büyük bir değişiklik gerçekleştirildi. Seçmeli derslerin sayısı artırılırken zorunlu derslerin sayısı azaltıldı.

KÖY OKULLARI

Bu dönemden en çok zarar gören kurumların başında ise köy okulları yer aldı. 2002’den itibaren bugüne kadar kapatılan köy okullarının sayısı 20 bini aştı. Dersliklerin sayısı en az yüzde 70 azaldı. Öğrenciler servislerle okullarına taşındı. Bu dönemi öğretmeninden öğrencisine herkes sorunlarla geçirdi ve geçirmeye devam ediyor. Eleştirilerin özellikle pandemi döneminde yoğun şekilde artmasının ardından bu yıl yayımlanan yönetmelik değişikliğiyle köylerde okulların tekrar açılmasına karar verildi.

KATSAYI

AKP’nin propaganda aracı olarak kullandığı kat sayıda da değişiklikler yaşandı. Alanından farklı bir bölümü tercih etmek isteyen öğrencilerin önündeki en büyük engel olan ve 0,2 ile 0,5 olarak belirlenen katsayı oranları 2003 yılında 0,3 ile 0,8 biçiminde düzenlenerek mağduriyetlerin büyümesinin önü açıldı.2009’da ise katsayı uygulaması tamamen kaldırıldı. Bütün adayların katsayıları 0,15'le çarpılmaya başlandı.

Kardelen TATAR SİNECAN-BİRGÜN